Kategorie
Szkolenia

Doskonalenie wiedzy o komputeryzacji w zawierciańskiej książnicy

19 stycznia 2012 r. w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Zawierciu odbyło się szkolenie poświęcone zagadnieniom obsługi systemu SOWA2/MARC21 oraz katalogowaniu dokumentów w formacie MARC21.

Seminarium szkoleniowe, które zorganizowano dzięki Bibliotece Śląskiej w Katowicach i Konsorcjum Bibliotek „SOWA”, podzielono na dwie części.

W pierwszej z nich omówiono metody tworzenia katalogów bibliotecznych w oparciu o format MARC21 i powszechnie stosowane w systemie SOWA2 narzędzia do pobierania rekordów bibliograficznych przez protokół z39.50. Zwrócono uwagę na kwestie spójności danych bibliograficznych w katalogach poprzez ujednolicenie zasad katalogowania i wykorzystanie kartoteki haseł wzorcowych.

Zaprezentowano również przegląd wybranych modułów systemu ze szczególnym uwzględnieniem funkcji modułu Katalogowania, tj.: tworzenie i edycja zestawień bibliograficznych, zarządzanie kolekcjami zdalnymi i lokalnymi oraz zaawansowane mechanizmy wyszukiwawcze.

W drugiej części spotkania odbyły się praktyczne warsztaty z opracowania dokumentów w formacie MARC21. W trakcie ćwiczeń przypomniano ogólne zasady katalogowania i sporządzania rekordów bibliograficznych oraz funkcję załączania miniatur okładek książek do rekordów w systemie.

W szkoleniu oraz dyskusji panelowej dotyczącej zagadnień komputeryzacji bibliotek publicznych udział wzięło 34 bibliotekarzy z powiatu zawierciańskiego, którzy zgromadzili się w Pałacyku Szymańskiego w Zawierciu – siedzibie Miejskiej i Powiatowej Biblioteki Publcznej.

O sukcesie w komputeryzacji biblioteki można przeczytać również w Dzienniku Zachodnim.

Kategorie
Szkolenia

Szkolenia z katalogowania w MARC21 na Śląsku

16 stycznia 2012 r. w Bibliotece Śląskiej w Katowicach odbyło się seminarium szkoleniowe z zakresu katalogowania druków zwartych w formacie MARC-21 zaadresowane dla bibliotekarzy rozpoczynających pracę w zintegrowanym systemie bibliotecznym SOWA2/MARC21. Organizator szkolenia – Konsorcjum Bibliotek „SOWA” oraz Biblioteka Śląska, zaprosiła do nieodpłatnego udziału w szkoleniu 20. bibliotekarzy z województwa śląskiego.

Szkolenie rozpoczęto od przedstawienia zasad sporządzania rekordów bibliograficznych i omówienia poszczególnych stref i elementów opisu bibliograficznego dokumentów drukowanych. Przedstawiono również zastosowanie znaków umownych w obrębie poszczególnych stref opisu oraz formę gramatyczną i ortografię.

Praktyczną treść szkolenia wypełniły ćwiczenia z zakresu katalogowania druków zwartych z wykorzystaniem formularzy MARC wbudowanych do systemu SOWA2. Omówiono mechanizmy wyszukiwawcze protokołu z39.50 i sposoby pobierania gotowych opisów bibliograficznych z różnych katalogów w systemie SOWA, a także funkcję załączania miniatur okładek książek do rekordów w systemie.

W trakcie seminarium bibliotekarze zapoznali się z organizacją i metodyką pracy bibliotekarzy katalogujących w formacie MARC21 oraz wykorzystywanymi w jej trakcie pomocami dydaktycznymi (normy, instrukcje i przepisy katalogowania).

Kategorie
Szkolenia

Seminarium szkoleniowe dla małopolskich bibliotekarzy

7 grudnia 2011 r. w Wojewódzkiej Bibliotece Publicznej w Krakowie odbyło się seminarium szkoleniowe z zakresu katalogowania wydawnictw wielotomowych, prac współwydanych oraz dokumentów dźwiękowych zaadresowane dla małopolskich bibliotekarzy pracujących w zintegrowanym systemie bibliotecznym SOWA2/MARC21.

Szkolenie rozpoczęto od przedstawienia ogólnych zasad sporządzania rekordów bibliograficznych. Następnie omówiono poszczególne strefy i elementy opisu bibliograficznego dokumentu dźwiękowego (m.in. audiobooki) oraz stosowane znaki umowne.

Treść seminarium wypełniły jednak ćwiczenia z zakresu katalogowania wydawnictw wielotomowych w systemie SOWA2/MARC21. Przedstawiono więc budowę opisów dla prac autorskich i prac zbiorowych ze szczególnych uwzględnieniem tomów o tytule zależnym (niewyróżniającym) od tytułu całości oraz tomów o tytule wyróżniającym. Prace współwydane pod wspólnym tytułem i bez wspólnego tytułu oraz wydawnictwa niesamoistne wydawniczo wypełniły pozostałą część spotkania.

Przypomniano również mechanizmy wyszukiwawcze protokołu z39.50 i sposoby pobierania gotowych opisów bibliograficznych z katalogu Biblioteki Narodowej, a także funkcję załączania miniatur okładek książek do rekordów w systemie.

Bibliotekarze otrzymali pomoce dydaktyczne w formie skróconych instrukcji (m.in. dla książek wielotomowych i współwydanych, dokumentów dźwiękowych, rekordów KHW dla haseł osobowych i in.).

W spotkaniu udział wzięło 24 bibliotekarzy z Małopolski.

Kategorie
Szkolenia

Odwiedziny bibliotekarzy z Końskich w krakowskiej książnicy

1 grudnia 2011 r. bibliotekarze z Biblioteki Publicznej Miasta i Gminy Końskie oraz bibliotek samorządowych powiatu koneckiego gościli w Krowoderskiej Bibliotece Publicznej w Krakowie. Wyjazd studyjny koneckich bibliotekarzy, zrealizowany na prośbę skierowaną do Konsorcjum Bibliotek, związany był z tematyką komputeryzacji procesów bibliotecznych w zintegrowanym systemie SOWA2/MARC21. Wybór Krowoderskiej Biblioteki Publicznej nie był przypadkowy, jest to bowiem książnica, która w ciągu ostatnich 4 lat przeszła rewolucję technologiczną. Rozpoczynając opracowanie katalogu komputerowego w latach dziewięćdziesiątych w środowisku CDS/ISIS, a następnie migrując w roku 2005 do programu MAK, ostatecznie zdecydowała, wraz z innymi bibliotekami miejskimi Krakowa, o wyborze systemu SOWA2.

Wdrożenie oprogramowania SOWA2 w roku 2007 wymogło konieczność scentralizowania katalogów bibliotecznych, dlatego na przestrzeni lat bazy przechodziły gruntowną walidację danych bibliograficznych, przyczyniając się do powstania katalogu centralnego biblioteki. W ciągu kolejnych lat sukcesywnie uruchamiano skomputeryzowane filie biblioteczne z możliwością zamawiania i rezerwowania książek przez internet (w najbliższym czasie elektroniczne udostępnianie zbiorów zostanie uruchomione w 13 filii bibliotecznej).

Koneckich bibliotekarzy interesowała nie tylko tematyka opracowania zbiorów bibliotecznych w systemie SOWA2, ale też sposoby rejestracji ubytków, globalnej zmiany numerów inwentarzowych i wielu innych apektów dotyczących wdrożenia systemu komputerowego w bibliotece. Pytano o możliwości drukowania statystyk z systemu oraz realizację procesu udostępniania zbiorów. W Bibliotece Głównej przy ul. Królewskiej 59, w której zgromadzili się przybyli bibliotekarze, ruch czytelniczy umożliwił dokładne zaobserwowanie procesów elektronicznego udostępniania zbiorów we wszystkich skomputeryzowanych agendach.

Na rozmaite pytania bibliotekarzy odpowiadały urocze Panie z wypożyczalni i czytelni oraz z działu gromadzenia i opracowania zbiorów. W tajniki automatyzacji biblioteki wprowadzała przybyłych bibliotekarzy Elżbieta Rachwał, która nie pierwszy już raz dzieliła się ogromnym doświadczeniem zawodowym nabytym w trakcie pracy.

Kategorie
Szkolenia

Rzeszowskie spotkanie z bibliotekarzami

21 listopada 2011 r. w sali konferencyjnej Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej w Rzeszowie odbyło się kolejne spotkanie bibliotekarzy bibliotek publicznych z Podkarpacia (powiaty jarosławski, lubaczowski, łańcucki, przemyski, ropczycko-sędziszowski i rzeszowski), a także kierowników działów i instruktorów WiMBP w Rzeszowie.

Na zaproszenie rzeszowskiej książnicy odpowiedziało 41 bibliotekarzy, których powitała Pani Barbara Chmura – Dyrektor WiMBP. Następnie głos zabrała Pani Ewa Lelek – wojewódzki instruktor ds. informacji, która przybliżyła stan komputeryzacji w bibliotekach Podkarpacia w systemach SOWA. Dokonana analiza pozwoliła na sprecyzowanie oceny ogólnej i wniosków z wieloletnich działań w kwestiach automatyzacji warsztatu bibliotecznego, a także dalsze planowanie.

Możliwości wykorzystania formatu MARC21 w budowaniu katalogów internetowych w systemie SOWA2 zaprezentował Wojciech Kowalewski, który przedstawił wybrane zasoby elektroniczne bibliotek publicznych różnego stopnia organizacyjnego.

Szef Konsorcjum przedstawił również dotychczasowe osiągnięcia Konsorcjum oraz plany na najbliższe miesiące. Możliwość skorzystania ze specjalistycznych szkoleń dla bibliotekarzy, wymiana wiedzy i opracowań metodycznych oraz pobudzanie świadomości do organizowania się terytorialnego, którego efektem są m.in. katalogi rozproszone, to tylko niektóre z udogodnień proponowanych i realizowanych w ramach Konsorcjum – zapewniała Krystyna Brodowska, czynnie wspierająca działania Konsorcjum.

Twórca oprogramowania – Leszek Masadyński omówił korzyści płynące z komputeryzacji bibliotek w najnowszych produktach firmy Sokrates-software. Wśród nich jest zintegrowany system biblioteczny SOWA2/MARC21, który oferuje kompleksowe zarządzanie pracą biblioteki m.in. w wariancie zdalnym (hosting aplikacji i baz danych).

Założyciel firmy zaprezentował również praktyczne wykorzystanie technologii RFID w systemie SOWA2, której celem jest usprawnienie procesów identyfikacji i obiegu materiałów bibliotecznych. Technologia, która z powodzeniem jest wykorzystywana przez MBP w Opolu zapewnia większy komfort pracy oraz swobodę w samodzielnym korzystaniu z zasobów biblioteki (księgozbiór w tzw. wolnym dostępie). Biblioteka wyposażona w samoobsługowe stanowiska wypożyczeń i zwrotów oraz bramki RFID znacznie podnosi bezpieczeństwo przechowywanych zbiorów. Rozwiązanie to uniemożliwia bowiem wyniesienie nie wypożyczonych materiałów poza jej siedzibę bez wiedzy bibliotekarza.

W trakcie kończącego spotkanie panelu dyskusyjnego zaprezentowano powstający portal usług bibliotecznych w.bibliotece oraz katalog rozproszony województwa Podkarpackiego. Odpowiadano też na liczne zapytania bibliotekarzy. Obietnice zdalnego wspierania bibliotekarzy przez specjalistów „od SOWY” oraz deklaracje szkoleń zakończyły rzeszowskie spotkanie.

Kategorie
Szkolenia

Spotkanie z bibliotekarzami w Katowicach

17 listopada 2011 r. Biblioteka Śląska we współpracy z Konsorcjum Bibliotek „SOWA” i firmą Sokrates-software zorganizowała spotkanie dla bibliotekarzy z województwa śląskiego nt. komputeryzacji bibliotek publicznych w systemach SOWA.

Do Katowic przybyło 48 bibliotekarzy z całego województwa, którzy wysłuchali prezentacji i komunikatów przygotowanych przez przedstawicieli Konsorcjum oraz zapoznali się z propozycjami twórcy i producenta systemów SOWA. Spotkanie otworzyła Pani Maria Gutowska – Zastępca Dyrektora ds. Bibliotek Samorządowych z Biblioteki Śląskiej, która w towarzystwie instruktorów powitała zgromadzonych gości i zachęciła do owocnych obrad.

Pierwszy wykład wygłosił Wojciech Kowalewski, który poruszył problematykę tworzenia katalogów bibliotecznych w formacie MARC21, a następnie ich prezentację online. Tematem przewodnim wystąpienia była odpowiedź na pytanie: czy praca w systemie bibliotecznym wykorzystującym format MARC21 może być efektywna, a przy tym pasjonująca? W trakcie prezentacji multimedialnej zaprezentowane zostały profesjonalnie opracowane opisy bibliograficzne w katalogach bibliotecznych systemu SOWA2/MARC21 oraz efektowne przykłady wzbogacania opisów bibliograficznych adnotacjami i multimediami.

Kolejnym wystąpieniem była prezentacja Leszka Masadyńskiego, twórcy systemów SOWA, a zarazem mecenasa katowickiego spotkania. Z wykładu można było dowiedzieć się o interesujących wdrożeniach systemu SOWA2/MARC21, m.in. w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Opolu, Miejskiej Bibliotece Publicznej w Chrzanowie oraz filii Miejskiej Biblioteki Publicznej w Olsztynie – Planeta 11. Autor systemu bibliotecznego przedstawił również możliwości migracji ze starszych wersji oprogramowania SOWA do najnowszych rozwiązań informatycznych, działających w usłudze hostingu. Zaprezentowano również katalogi rozproszone bibliotek, które integrują katalogi biblioteczne w poszczególnych powiatach (w woj. śląskim jest ich aż dziewięć; dodatkowo jedna – wojewódzka).

Zaprezentowano również społecznościowy portal usług bibliotecznych w.bibliotece.pl, którego zadaniem będzie zintegrowanie środowiska czytelników, miłośników książek oraz bibliotekarzy. W rzeczywistości portal będzie olbrzymim katalogiem bibliotecznym agregującym informacje o zbiorach bibliotecznych, obudowanym nowoczesnymi rozwiązaniami informatycznymi (np. geolokalizacja) umożliwiającymi stworzenie osobistej biblioteki wirtualnej.

W trakcie panelu dyskusyjnego bibliotekarze wymieniali się spostrzeżeniami i doświadczeniami w zakresie rozumienia procesów automatyzacji bibliotek. Uzyskali również informacje o szkoleniach specjalistycznych i zdalnym wsparciu bibliotekarzy pracujących przy stanowiskach komputerowych z zainstalowaniem oprogramowaniem bibliotecznym.

Kategorie
Szkolenia

Zakończenie szkoleń dla bibliotekarzy w Białej Podlaskiej

5 i 6 listopada 2011 roku w siedzibie Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej odbyły się ostatnie już zajęcia dla bibliotekarzy uczestniczących w specjalistycznym szkoleniu „Wprowadzenie do Formatu MARC 21” realizowanym w ramach projektu „Bibliotekarz XXI wieku – przewodnik po labiryncie informacji i wiedzy”.

Niemal pięćdziesięciu bibliotekarzom z Lubelszczyzny (powiaty: bialski, radzyński i parczewski) uroczyście wręczono certyfikaty. W obecności Dyrektora Biblioteki PSW – Pani Marzeny Dziołak, bibliotekarze otrzymali gratulacje za „wytrwałość” i „obowiązkowość” w trakcie odbywającego się szkolenia, podczas którego zapoznali się m.in. z budową hasła opisu bibliograficznego książki dla wydawnictw jedno- oraz wielotomowych (praca autorska, praca zbiorowa) i opracowaniem wydawnictw seryjnych (serie proste i złożone). Poznano również metody dostępu do pól kontrolowanych przez kartotekę haseł wzorcowych [khw] oraz budowę rekordów haseł wzorcowych.

Gruntowna wiedza z zakresu katalogowania oraz tworzenia opisów bibliograficznych w formacie MARC21 została w całości oparta o wykorzystanie systemu bibliotecznego SOWA2/MARC21. W trakcie wykładów i warsztatów bibliotekarze poznali więc mechanizmy autoryzacji i walidacji rekordów bibliograficznych, procesy indeksacji pól i podpól oraz mechanizmy wyszukiwawcze protokołu z39.50 (pobieranie opisów bibliograficznych).

Kategorie
Szkolenia

Spotkanie z bibliotekarzami w Bydgoszczy

4 października 2011 r. w Wojewódzkiej Bibliotece Publicznej w Bydgoszczy odbyło się kolejne spotkanie dla bibliotekarzy użytkujących oprogramowanie SOWA zorganizowane dzięki staraniom Konsorcjum Bibliotek „SOWA”, WBP w Bydgoszczy, oraz firmie SOKRATES-software. Bibliotekarze uczestniczący w spotkaniu ph. „Możliwości i propozycje komputeryzacji dla bibliotek publicznych w systemach SOWA” mieli możliwość zapoznania się z aktualnymi tendencjami w zakresie komputeryzacji warsztatu bibliotekarzy.

Postanowiliśmy zorganizować kolejne spotkanie dla bibliotekarzy, na którym w ramach wymiany praktycznych doświadczeń związanych z wykorzystaniem systemu SOWA2 w procesach komputeryzacji bibliotek, ukazano najciekawsze internetowe serwisy OPAC w bibliotekach publicznych i pedagogicznych. Przedstawiono również udział Konsorcjum w rozwoju systemu, a mianowicie możliwość pobierania haseł z aktualnej kopii SjHP BN przez biblioteki pracujące w systemie SOWA2/MARC21.

W trakcie spotkania twórca oprogramowania Leszek Masadyński zademonstrował funkcjonalność „zdalnego wsparcia” dla bibliotekarzy. Jest to usługa umożliwiająca zdalne połączenie się programisty lub informatyka ze wskazanym stanowiskiem komputerowym bibliotekarza i przeprowadzenie szkolenia, prezentacji, instalacji lub udzielenia wskazówek dotyczących eksploatacji oprogramowania i współpracującego z nim sprzętu peryferyjnego (drukarek, czytników, itd.). Technologia ta może mieć zastosowanie w dowolnej bibliotece i nie powoduje konieczności instalacji skomplikowanego oprogramowania komputerowego. Wystarczy jedynie wejść na stronę www.firma.sokrates.pl i klikając na ikonę „Pomoc zdalna” pobrać darmową aplikację, która umożliwi komunikację specjalisty z konkretnym stanowiskiem komputerowym.

W spotkaniu udział wzięło 29 bibliotekarzy z podregionu bydgoskiego w województwie kujawsko-pomorskim.

Kategorie
Szkolenia

Spotkanie bibliotekarzy w Tarnobrzegu

W Miejskiej Bibliotece Publicznej w Tarnobrzegu odbyło się kolejne spotkanie bibliotekarzy z Podkarpacia, poświęcone omówieniu tematyki komputeryzacji bibliotek publicznych wśród bibliotek użytkujących systemy SOWA.

Zorganizowane przez Miejską Bibliotekę Publiczną w Tarnobrzegu, Konsorcjum Bibliotek „SOWA” i firmę Sokrates-software spotkanie przyciągnęło liczną grupę bibliotekarzy, którzy przyjechali z powiatów tarnobrzeskiego, niżańskiego, mieleckiego i stalowowolskiego. W trakcie spotkania dyskutowano m.in. o wzroście atrakcyjności oferty bibliotecznej i jej konkurencyjności na poziomie lokalnym, które oferować może m.in. właściwe wykorzystanie systemu bibliotecznego. Bibliotekarze mieli również możliwość poznania powodów komputeryzacji bibliotek oraz wymagań współczesnego czytelnika.

Wojciech Kowalewski reprezentujący Konsorcjum Bibliotek wykazał, iż jakość danych bibliograficznych w małych bibliotekach publicznych ulega zdecydowanej poprawie. Przykładem tego są kartoteki haseł wzorcowych, których istnienie związane jest z powszechnym wykorzystaniem klienta z39.50, a więc pobieraniem rekordów z innych katalogów. Możliwości tego protokołu mogą istotnie przyspieszać ogólny proces opracowania dokumentów. Zaoszczędzony w ten sposób czas jest wykorzystywany na czynności związane z tworzeniem haseł z autopsji oraz łączeniem opisów bibliograficznych z rekordami wzorcowymi.

W dalszej części spotkania omówiono funkcjonalność systemów SOWA. Twórca programu – Leszek Masadyński przedstawił kierunki rozwoju oprogramowania bibliotecznego oraz zademonstrował nowe rozwiązania biblioteczne oferujące integrację katalogów bibliotecznych. Są to regionalne serwisy biblioteczne umożliwiające jednoczesne poszukiwania zbiorów w katalogach internetowych bibliotek (Multi-Opac).

Pod koniec spotkania padły konkretne propozycje migracji z systemów SOWA1 do aktualnego środowiska SOWA2/MARC21. Zadeklarowano również chęć przeprowadzenia szkoleń specjalistycznych dla bibliotekarzy m.in. z opracowania druków zwartych w formacie MARC21, które zostaną zrealizowane w ramach zadań Konsorcjum.

Kategorie
Szkolenia

Krośnieńskie spotkanie bibliotekarzy z Podkarpacia

27 września 2011 r. w Czytelni Głównej Krośnieńskiej Biblioteki Publicznej odbyło się spotkanie bibliotekarzy wykorzystujących oprogramowanie SOWA, zorganizowane przez Krośnieńską Bibliotekę Publiczną w Krośnie, Konsorcjum Bibliotek „SOWA” oraz firmę SOKRATES-software. Przybyli na spotkanie bibliotekarze z powiatów krośnieńskiego, dębickiego, jasielskiego, leskiego, sanockiego, strzyżowskiego i ropczycko-sędziszowskiego wysłuchali referatów i prezentacji, których tematem przewodnim były „Możliwości i propozycje komputeryzacji bibliotek publicznych w systemach SOWA”.

W trakcie spotkania ukazano ciekawe przykłady katalogów internetowych (OPAC) bibliotek pracujących w systemach SOWA, które opracowano w oparciu o wykorzystanie formatu MARC21 (wśród nich dominowały katalogi zawierające opisy z recenzjami zbiorów oraz załączonymi multimediami, np. okładkami książek). Przewodniczący Rady Konsorcjum – Wojciech Kowalewski, przekonywał zgromadzonych bibliotekarzy, że jedną z ważniejszych przyczyn odwiedzin czytelników, szczególnie młodego pokolenia, w bibliotece jest obecność w niej systemu bibliotecznego, który – wykorzystując usługi internetowe – stanowi narzędzie umożliwiające „prześwietlenie” katalogów bibliotecznych. Warunkiem satysfakcjonującego rezultatu wirtualnych odwiedzin jest wówczas nieskomplikowany i wydajny mechanizm wyszukiwawczy oraz jednolita informacja o zbiorach bibliotecznych.

Treścią spotkania było również przedstawienie możliwości komputeryzacji bibliotek publicznych w systemie SOWA2, którego funkcjonalność przedstawił Leszek Masadyński. Duże zainteresowanie wzbudziła prezentacja struktury systemu bibliotecznego działającego w formie hostingu (usługa obejmująca hosting aplikacji i baz danych). Twórca oprogramowania opowiedział o zastosowaniu nowoczesnych technologii umożliwiających pracę w systemie SOWA2 na zewnętrznych serwerach. Niesie to za sobą zdecydowaną poprawę szybkości opracowania zbiorów oraz jakości obsługi czytelnika, gdyż przeniesienie struktury systemu bibliotecznego na wysokowydajne serwery odciąża sieć w placówkach bibliotecznych. Ograniczona zostaje również obsługa informatyczna sprzętu i oprogramowania, gdyż to producent oprogramowania dba o jej ciągły rozwój i aktualizację.

W trakcie spotkania dyskutowano nt. rozwoju systemu SOWA2 i zadań Konsorcjum, do których należy m.in. wypracowywanie priorytetów dotyczących rozwoju systemu bibliotecznego i przedkładanie ich producentowi oprogramowania. Wymieniono również doświadczenia związane z katalogowaniem zbiorów bibliotecznych i elektroniczną rejestracją czytelników. Podjęto również temat problemów, jakie mają użytkownicy formatu MARC21 w związku z upraszczaniem gramatyki haseł przedmiotowych, m.in. rezygnacji ze stosowania określników formalnych na rzecz wprowadzenia tematów wyrażających formę, rodzaj, gatunek, typ dokumentu (terminy indeksowe, zwane też tematami formalnymi).

Relacja ze spotkania w KBP w Krośnie.